رودخانه قزل اوزن، یکی از پرآب ترین رودهای ایران |دنیاک

با توجه به رقوم سطح آب و سرعت جریان و سایر ملاحظات و مبانی طراحی، مسیر سیل بندها در جناحین رودخانه و ارتفاع آنها در بخش های گوناگون رودخانه تعیین و با توجه به جنس مصالح قابل دسترسی در محل، بدنه سیل بندها طراحی می گردد. هرچند که معماران چیره دست سی و سه پل، پایهها و فونداسیون آن را به گونهای طراحی کردهاند که در مقابل آب و رطوبت طولانی مدت مقاوم باشد.

این مطلب چندان محل تعجب نیست که اهالی این بلد با آنکه متدین به دین اسلام هستند باز چرا رسوم مجوس از دست نداده از اینکه در بعضی بلاد ایران یک عیدی و روزی ذارند که از رسم مجوس و دین زرتشت باقی مانده مثل نوروز سلطانی و بسا عادات و رسوم میانه مردم ایران متعارف است که چون دقت شود همان رسم عجم و عادت مذهب مجوس است. اکنون که اواخر شعبان و اواسط اسد است و اوائل او ماه فرانسه و آبماه رومی و اسفند ماه فرسی است و رسوم آنها اینست که در شب بیست و ششم اسفند گون زیاد از کوه آورده در بلندیها و پستیها آتش زنند و در قبور اموات چراغ روشن کرده طعام و حلوا به اسم آنها پخته به فقرا و مساکین پخش نمایند.

در جایی دیگر از سفرنامه در مورد یکی از رسوم این منطقه بویژه گزنک تا امیری میگوید: . اعتضاد السلطنه وزیر علوم ناصرالدین شاه قاجار دقیقا ۱۴۰ سال پیش یعنی در سال ۱۲۹۷ هجری قمری به علت یک بیماری و بمنظور شفا یافتن از آبگرم لاریجان با اجازه ناصرالدین شاه با خدم و حشم مفصل سفری به منطقه لاریجان نموده است.اگرچه وی با استحمام در آبگرم لاریجان شفا نیافت و مدت کوتاهی پس از مراجعت از سفر وفات یافت .ولی حاصل این سفر دو دستاورد مهم و قابل توجه بود.۱- سفرنامه اعتضادالسلطنه به لاریجان که با توجه به کمبود شدید منابع تاریخی ره گشای بسیاری از سئوالات پیرامون گذشته این دیار میباشد و۲- تصویری ماندگار از ناصرالدین شاه و در باریان که در جنوب تونل بایجان امروزی به دستور و نظارت ایشان حجاری شده و خوشبختانه هنوز هم با مسافرین رهگذر سخن میگوید.

بجا دیدم که با درج این سفرنامه هم شرحی از تاریخ سده پیش لاریجان آورده باشم که یقینا خواندن آن برای مردم محلی جالب خواهد بود و هم مقدمه ای باشد برای آغاز تاریخچه امیری.لذا اینجانب فرازهایی از این سفرنامه را که منطقه امیری و لاریجان را در برمیگیرد دقیقا مطابق نوشته های خود ایشان آورده ام. در این روستا آثار تاریخی چون یک امامزاده با قدمتی از عصر صفویه و دو تپه باستانی به نامهای «گنج تپه» و «سیاه تپه» وجود دارند که آثاری متعلق به هزاره دوم پیش از میلاد مسیح از آنها کشف شده است. نمایی از روستای برگ جهان روستایی با چشماندازهای جذاب، ارتفاعات اطراف، باغات سرسبز گسترده، مزارع پیرامون، حواشی رودخانه برگ جهان و مسیرهای زیبای کوچهباغهای روستا یکی از زیباترین و جذابترین روستاهای استان تهران به شمار میآید.

یکی از منابع تامین آب شهرهای تهران و کرج، سد طالقان است و آب این سد از رودخانه شاهرود(بزرگترین رودخانه منطقه طالقان) تامین می شود. درکه از دیگر جاهای دیدنی تهران است که جذابیتی تفریحی دارد. امامزاده و بعضی آثار سمت جنوبی رودخانه دلالت بر صدق این مطلب دارد.حاجی حسنقلی نامی از اهل گزنک دیده شد که مدعی بود یک صد سال متجاوز عمر دارم و در اکثر جنگهای نایب السلطنه مرحوم عباس میرزا جزو قشون لاریجانی حاضر بوده و سه سال اسیر قشون دولت روس بودم.

قریب به کمتر از فرسخ که می گذرد به قریه مسمی به شنگول ده می رسد و محاذی شنگول ده در سمت جنوبی رودخانه در سینه کوه قریه بزرگی نمایان و مسمی به شاهین دشت است و بالاتر از شاهین دشت آثار قلعه نمایان است می گویند محکمه بلوک سابق لاریجان بوده است مسمی به قلعه ملک بهمن. و محاذی این مزرعه در سمت جنوبی رودخانه قریه کوچک و با صفائی مسمی به کندلو ملکی غلامحسین خان سردار حالیه لاریجان نمایان است و به مسافت کم از زیر املاک قریه گزنک دارالحکومه محمد قلیخان سیاه بوده است و می گویند در ایام سابق در سمت جنوبی رودخانه مزبوره بوده است سیل شدید یکدفعه آنرا خراب کرد سکنه آن نقل به سمت شمالی رودخانه کرده آنجا را آباد و به همان اسم مسمی کرده اند.

از شنگول ده مسافت کمی که طی می شود و در این نقطه به سمت شرقی رودخانه چند قریه از بلوک امیری نمودار است:اول وانه،دویم کل پاشا ،سوم آخا،چهارم لش رودبار، (نام صحیح آن لش وار بوده است) پنجم دینان،ششم طرا،(ترا صحیح میباشد)هفتم لارین. با این شرایط قبل از ورود به الزامات مدیریت شرایط حال حاضر باید به علل و عوامل به وجود آورنده وضعیت موجود اشاره شود. بیشترین میزان فراوانی گونههای بزرگ بیمهره کفزی در ایستگاههای 1 و 3 مشاهده گردید که میتواند به دلیل ورود مواد غذایی توسط پساب کارگاههای پرورش ماهی قبل از این ایستگاهها باشد. البته این نام بعدها به قسمتی گفته شد که از منجیل تا دریای خزر است.

سد ایتایپو در سال ۱۹۹۴ از سوی انجمن مهندسی عمران آمریکا به عنوان یکی از عجایب هفتگانه دنیای مدرن انتخاب شد. 1. حریر روبان صورتی برافراشته در باد ، رودخانه ی طغیانگر و سرکش ، دختری ، امانت زمینی اش را به رودخانه ی زَر انداخت و روحش خیس سوی نور شتافت . ده تقویم بعد ترمزش دیر میگیرد و او با کودکش از کالبد میروند سوی نور. سلیمانی ساردو و همکاران (4) کیفیت آب و روند تغییرات پارامترهای کیفی آب رودخانه چمانجیر خرم آباد توسط روشهای گرافیکی از قبیل نمودارهای ویلکاکس، شولر و پایپر را مورد ارزیابی و بررسی قرار دادند.

در بیشتر موارد نتایج بررسی کیفیت منابع آب چه از نظر مدیران و چه از نظر عموم مردم بسیار تخصصی است و حاوی جزئیات بسیاری است که حتی برنامهریزی در خصوص منبع آب را دچار مشکل میکند. رودخانه های آغشت و کردان که از دامنه های جنوبی رشته کوههای البرز سرچشمه می گیرند‘ در سال های 75-1374 به مدت 12 ماه و در 4 ایستگاه مطالعاتی از 5 کیلومتری شمال روستای آغشت تاحوالی آزاد راه تهران- قزوین بررسی شدند.

چون ملکه الیزابت دوم که 90 سالگی را رد کرده و دارد شصت و پنجمین سال ملکه بودنش را می گذراند – تا اطلاع ثانوی و لحظه چاپ این مطلب – زنده است و خبرگزاری ها دارند از اختیارات عجیب و غریب این مقام تشریفاتی در ساختار حکومتی کشورش می نویسند. در این تنگه تمثال بی مثال مبارک و اشخاص مفصله ذیل را در این عصر بر حسب حکم همایون به دستور العمل این بنده حضرت والا وزیر علوم در کنار راه و بغله کوه در صفحه ای از سنگ حجاری کرده اند:وجیه الله میرزا(پیاده)آجودان مخصوص(پیاده)وزیر فوائد(پیاده)،سپهسالار،مستوفی الممالک(پیاده)تمثال مبارک (سواره) نائب السلطنه(پیاده)اعتضادالسلطنه وزیر علوم(پیاده)،عضدالملک(پیاده)امین الملک،مهدی قلی خان قاجار(پیاده).از مقابل این صفحه که می گذرد بغله کوه که سابق راه بوده است و حالاتغییر کرده است در میان اهل مازندران معروف است به ملک بند یعنی بند ملک که ملوک لاریجان در سوابق ایام خرج ها کرده و راه تنگی از کوه بریده بودند و نیز به بند بریده هم اشتهار دارد.نواب سام میرزای شمس الشعرا به دستورالعمل این بنده وزیر علوم ماده تاریخی قطعه مانند به نظم در آورد و در دور آن سنگ حجاری شده و آن قطعه به عینها درین سیاحت نامه ثبت و مندرج شد.

چون مکانش تنگ است زمین را قدر وقیمت زیاد است.در تحصیل یک قطعه زمین زحمت زیاد میکشند.همین آسیاب که در کنارآن منزل داشتیم چون آب به اراضی اسک نمی نشیند از بالا به قدر پنجاه ذرع کوه را سوراخ کرده آب آورده آسیاب ساخته اند.روز پنجشنبه بیست و نهم رجب به سمت تمثال همایون حرکت نموده به این شرح:حرکت از اسک به طرف بند بریده که میرزا نظام مهندسی مسمی به بند فتح کرده است.از سمت جنوبی رودخانه هراز به طرف مغرب نیم فرسخ مسافت طی می شود در دست راست آبادیست که قریه نیاک مسکن سادات است که سلاطین قاجار انارالله برهانهم آن را از مالیات معاف فرموده اندبه فاصله هزار زرع در سینه کوه نمایانست.از نیاک به قصبه نوا که مولود خانه شاهزادگان عظام از اولاد خاقان خلد آشیان فتحعلی شاه قاجار و در بالای تپه واقع است نیم فرسخ مسافت دارد و قصبه نوا ییلاقیت تمام دارد.چنانکه در این وقت که پانزدهم اسد است آخر گل زرد و اول گل سرخ آنجاست و از هردو گل نمونه آورده بودند و نوا از کنار رودخانه هراز نمودار نیست از دره مزبوره که گذشت در سمت چپ و شمال رودخانه در سینه کوه دو قریه نزدیک به یکدیگر مسمی به رینه و مون نمودار است و محاذی مون که قریه دویم است پلی از سنگ و گچ به رودخانه مزبوره بسته شده می گویند سردارهای سابق لاریجان بانی آن شده اند و متمولین نوا و اسک آنرا عندالضروره تعمیر کرده اند.

و از سمت جنوبی رودخانه قریب پانصد ذرع امتداد می یابد و به تنگه می رسد که معروف است به تنگه میش وران و فیمابین مازندرانی ها معروفست که وقتی میش کوهی را درنده ای تعاقب کرده بود و آن میش به اظطراب از بالای این تنگه جسته است به این جهت مسمی به میش وران شده است .— در آخر این تنگه پل دیگر از سنگ و گچ به رود مزبور بسته شده و راه از پل گذشته باز از سمت شمالی رودخانه امتداد می یابد و از اسک تا این پل و تنگه یک فرسخ تقریبی است و این مکان اول خاک امیری است که یکی از چهار بلوک لاریجان شمرده می شود.

نواحی مرکزی تابستانهای بسیار گرم دارند و دمای آنها به بیش از ۴۵ درجه سانتی گراد (۱۱۳ درجه فارنهایت) میرسد و زمستانهای سردی که دمای هوا کمتر از دمای انجماد میرسد. در پایین همین آبشار، سبزهزاری وجود دارد که فضای بسیار دلنشينی برای اتراق چندساعته خانوادهها است. ازآنجاییکه سفر ما به طبس همراه همکاران طبیعت گرد بیمارستان تامین اجتماعی رقم خورده است مقر اقامت ما سوئیت های متعلق به سازمان میباشد که شامل دو خانه ویلایی مجزاست (به جای واحدهای آپارتمانی که در سفرهای قبلیمان در آنها اقامت گزیده بودیم) البته این امر کاملا” طبیعی است؛ چیزی که در طبس زیاد است زمین خداست برای همین هم گمان نکنم اصلا” در این شهر آپارتمانی وجود داشته باشد.

پس از برداشت، برنج حدود ۱۰٪ از وزن خود را از طریق فرآیند خشک کردن از دست می دهد و پس از آسیاب کردن چیزی حدود ۷۰٪ وزن اولیه برنج باقی می ماند. برای انتخابات جلسه را دست گرفته بود و از حیله دشمنی غایب در جلسه بیخبر به کیف قهوه ای نگریست. هرچه که بوده امروز تحت سلطه ماست و این ماییم که فاتحان بلامنازع آنیم تا بخشی از شور و انرژی یک صبح دل انگیز پاییزیمان را پایش بریزیم. اکثریت قریب به اتفاق خانه ها ویلایی و یک طبقه هستند. با این حال، پدر رومینا موفق به پیدا کردن محل اختفای رومینا و بهمن شد و دختر خود را به خانه بازگرداند.

جایی از مسیر، رودخانه و دریاچه پشت سد نهرین نیز به چشم انداز زیبای جاده اضافه میشوند و درختان گردو و انجیر مقابل چشمانمان رژه میروند و تاکهای سربراورده از باغات، ورودمان را به روستای ییلاقی خرو خوشامد میگویند. حساب اهالی لاریجان هنوز بر سال شمسی و شهور فرس قدیم است.و چون به تقویم رجوع کردم نهم بهمن ماه فرسی بود..پس از آن بعضی تمسکات و قباله جات آنها را دیده تاریخ فرسی میگذارند.پس از آن در کنار رود هراز فرود آمده در پهلوی آسیاب قصبه اسک که دارالحکومه لاریجان است.

دیدگاهتان را بنویسید